Sức mạnh của thời gian biểu bằng hình ảnh (Visual schedules) trong việc giảm ăn vạ ở trẻ

Trẻ em mắc phổ tự kỷ (ASD) sẽ xử lý và đối mặt với các quá trình chuyển tiếp (từ hoạt động này sang hoạt động khác) tốt hơn rất nhiều khi các em có thể dự đoán trước được điều gì sắp xảy ra. Điều này có thể được giải quyết dễ dàng thông qua việc sử dụng thời gian biểu.
Thời gian biểu đơn giản là việc xác định các hoạt động cần hoàn thành trong một khoảng thời gian nhất định và thứ tự thực hiện các hoạt động đó. Thời gian biểu có thể được sử dụng ở bất cứ đâu — ở nhà, lớp học, khi đi khám bác sĩ, hay khi đi chơi, áp dụng cho mọi hoạt động từ vui chơi, tương tác xã hội, tự chăm sóc bản thân cho đến làm việc nhà.
Cách thức áp dụng lịch trình hình ảnh hiệu quả cho trẻ:
- Định dạng đa dạng: Cha mẹ có thể sử dụng hình ảnh (ảnh chụp thực tế hoặc hình vẽ Boardmaker®), chữ viết, các đồ vật 3D, hoặc thậm chí các ứng dụng trên thiết bị điện tử.
- Dạy khái niệm "Đầu tiên, Sau đó": Thời gian biểu thường được dùng để dạy nguyên tắc "đầu tiên, sau đó" – chẳng hạn như, đầu tiên con làm xong việc nhà, sau đó con có thể xem tivi.
- Tích hợp phần thưởng: Sau khi hoàn thành lịch trình, trẻ nên được tiếp cận với các hoạt động yêu thích. Cha mẹ có thể tăng dần số lượng nhiệm vụ con cần làm trước khi cho con phần thưởng.
- Thao tác vật lý: Đặt hình ảnh lên bảng ngay tại thời điểm diễn ra hoạt động; chỉ vào hình ảnh ngay trước khi bắt đầu; gỡ hình ảnh xuống khi hoạt động đã xong; và đặt hình ảnh đó vào một chiếc hộp/giỏ "đã hoàn thành".
Ví dụ thực tế:
Carly đang học cách tự chuẩn bị đồ ăn nhẹ mang đến trường, nhưng cô bé thường xuyên quên các bước. Mẹ và chuyên viên hành vi đã tạo ra một thời gian biểu bằng hình ảnh để giúp Carly tự lập. Lịch trình gồm các bước: Lấy đồ ăn nhẹ -> Lấy muỗng múc -> Lấy túi -> Múc hai muỗng -> Cho vào cặp sách -> Dọn dẹp. Lịch trình kết hợp cả hình ảnh và chữ viết vì Carly có thể đọc được một số từ đơn giản. Sau khi được mẹ làm mẫu cách dùng lịch trình, Carly đã có thể tự chuẩn bị đồ ăn nhẹ mà không cần người lớn phải nhắc nhở.
Bài viết liên quan

Làm mẫu qua video (Video modeling): tuyệt chiêu dạy kỹ năng mới cho trẻ tự kỷ

Dạy ngôn ngữ cho trẻ chậm nói qua các hoạt động tự nhiên hàng ngày (Naturalistic teaching strategies)

Cách giáo viên nhận biết và phát huy điểm mạnh riêng biệt của học sinh tự kỷ

7 cách dạy trẻ chậm nói tại nhà hiệu quả nhất

Chậm nói đơn thuần hay do Rối loạn phát triển?

Cách giáo viên phân biệt hội chứng tự kỷ (ASD) với rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) và chứng lo âu

Nguyên Tắc Vàng Trong Thực Hành Tốt Về Trẻ Tự Kỷ: Hướng Dẫn Thiết Thực Dành Cho Nhà Giáo Dục Và Phụ Huynh

Cách luyện nói cho trẻ chậm nói

Trẻ chậm nói là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách chẩn đoán bệnh
