Chuyển đến nội dung chính
Quay về

Sự thật về tự kỷ ở bé gái: tại sao con thường bị chẩn đoán muộn và nghệ thuật che giấu

8 tháng 6, 20264 phút đọc
VI · EN
Sự thật về tự kỷ ở bé gái: tại sao con thường bị chẩn đoán muộn và nghệ thuật che giấu
Hầu hết mọi người thường nghĩ hội chứng tự kỷ chủ yếu xảy ra ở bé trai, nhưng thực tế tỷ lệ bé gái mắc tự kỷ đang ngày càng được nhận diện nhiều hơn. Bài viết này sẽ giải thích tại sao bé gái tự kỷ thường có xu hướng gặp những "khó khăn tiềm ẩn" (hay còn gọi là nghệ thuật "che giấu" - masking) tại trường học, dẫn đến việc bị chẩn đoán muộn và thiếu hụt các hỗ trợ cần thiết. Từ đó, cha mẹ có thể thấu hiểu và đồng hành cùng con gái mình tốt hơn.

Tỷ lệ tự kỷ ở bé gái: Những con số đang thay đổi

Trước đây, tự kỷ thường được xem là một tình trạng chủ yếu ở nam giới, với tỷ lệ ước tính dao động từ 4 đến 10 bé trai mới có 1 bé gái mắc phải, hoặc phổ biến là nam giới có nguy cơ mắc cao gấp 5 lần so với nữ giới.

Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy sự chênh lệch này đang được thu hẹp lại đáng kể, với tỷ lệ có thể thực chất chỉ ở mức 2 nam : 1 nữ. Sự thay đổi trong các con số này cho thấy có rất nhiều bé gái và phụ nữ tự kỷ trước đây đã bị bỏ sót và không được chẩn đoán kịp thời.


Sự khác biệt trong biểu hiện và "nghệ thuật che giấu" (Masking)

Lý do chính khiến bé gái tự kỷ thường bị chẩn đoán muộn hoặc đánh giá sai là do sự khác biệt trong cách các em thể hiện các triệu chứng (presentation) và trải nghiệm so với nam giới.

Các nghiên cứu và báo cáo từ chính những người phụ nữ tự kỷ đã chỉ ra rằng các em thường gặp phải những "khó khăn bị che khuất" (hidden difficulties) trong môi trường học đường. Bản chất của việc các triệu chứng bị che khuất này chính là sự "che giấu" (masking) – khi các bé gái có xu hướng và khả năng ngụy trang, cố gắng kìm nén hoặc bắt chước các hành vi xã hội để trông giống như các bạn đồng trang lứa.

Sự nỗ lực che giấu này tạo ra một lớp mặt nạ hoàn hảo, nhưng lại là rào cản lớn khiến giáo viên và chuyên gia khó nhận ra những thách thức cốt lõi mà các em đang phải đối mặt hàng ngày.


Hậu quả của việc chẩn đoán muộn

Việc không nhận được chẩn đoán chính xác và từ sớm mang lại nhiều hệ lụy cho bé gái tự kỷ. Bởi vì những khó khăn bị che lấp, các em thường không nhận được sự hỗ trợ giáo dục phù hợp tại trường học.

Điều này có tác động trực tiếp đến những trải nghiệm của các em, dẫn đến sự thiếu gắn kết (lack of engagement) trong học tập và các hoạt động ở trường. Bên cạnh đó, việc liên tục phải "đeo mặt nạ" khiến các em cạn kiệt năng lượng. Các triệu chứng rối loạn cảm xúc hay trầm cảm của các em đôi khi cũng bị che lấp (masked) bởi sự hạn chế trong khả năng giao tiếp và diễn đạt trạng thái cảm xúc của bản thân.


Cha mẹ và nhà trường cần làm gì?

Để hỗ trợ bé gái tự kỷ, cha mẹ và các nhà giáo dục cần nhìn nhận vượt ra ngoài những biểu hiện bề ngoài. Hiện nay, nhiều trường học đã bắt đầu nhận thức được vấn đề này và đang nỗ lực nâng cao kiến thức cũng như cải thiện các phương pháp thực hành dành riêng cho học sinh nữ tự kỷ, bao gồm việc đánh giá chi tiết các nhu cầu về giác quan và phát triển các chiến lược hỗ trợ phù hợp.

Cha mẹ có thể tìm hiểu thêm thông tin thông qua số lượng ngày càng tăng các cuốn sách và bài báo tập trung vào bé gái và phụ nữ phổ tự kỷ, trong đó có rất nhiều câu chuyện thực tế được viết bởi chính những người trong cuộc. Việc thấu hiểu sự khác biệt về giới tính trong chứng tự kỷ chính là chìa khóa để cha mẹ có thể mang lại cho con gái mình sự thấu cảm và những biện pháp can thiệp đúng đắn nhất.